Rehber · Ekonomi
Enflasyon nedir, nasıl ölçülür?
Fiyatların genel olarak artması. Aylık ve yıllık enflasyon farkı, TÜFE'nin nasıl hesaplandığı ve maaşına etkisi.
Enflasyon, mal ve hizmet fiyatlarının genel seviyesinin sürekli artmasıdır. Tek bir ürünün pahalanması enflasyon değildir. Ekmekten kiraya, ulaşımdan elektriğe kadar fiyatların geneli yükseliyorsa enflasyondan söz edilir.
Türkiye'de resmi enflasyonu TÜİK açıklar. Her ay yüzlerce ürün ve hizmetin fiyatı takip edilir ve bunlar hanelerin harcamalarındaki paylarına göre ağırlıklandırılır. Bu sepetin fiyatındaki değişime TÜFE (Tüketici Fiyat Endeksi) denir.
- Aylık enflasyon: Bu ayın fiyatlarının geçen aya göre değişimi.
- Yıllık enflasyon: Bu ayın fiyatlarının geçen yılın aynı ayına göre değişimi.
- 12 aylık ortalama: Son 12 ayın yıllık enflasyonlarının ortalaması. Kira artış sınırında bu kullanılır.
Maaşın %30 artıp enflasyon %40 olursa, eline geçen para (nominal) artmış olsa da alabildiğin şey (reel) azalmıştır. Ekonomistler buna reel kayıp der.
Haberlerde enflasyon rakamını gördüğünde kendine tek bir soru sor: Gelirim bu hızdan hızlı mı artıyor?